Pomoc de minimis w BDO to zwolnienie z opłaty produktowej i z obowiązku recyklingu opakowań dla firm, które wprowadzają na rynek produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań do 1 Mg (1000 kg) rocznie. Dotyczy małych sklepów, e-commerce, producentów, importerów i gastronomii z opakowaniami na wynos. Warunek: do 15 marca składasz przez BDO formularz informacji o pomocy de minimis oraz zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy z ostatnich 3 lat – razem ze sprawozdaniem za poprzedni rok. Podstawa prawna: art. 6 ust. 3 i art. 7 ustawy z 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (t.j. Dz.U. 2026 poz. 619).
Czym jest pomoc de minimis i skąd bierze się w BDO?
Pomoc de minimis to wsparcie publiczne o wartości na tyle małej, że nie zakłóca konkurencji w Unii Europejskiej i nie wymaga zgody Komisji Europejskiej. Od 1 stycznia 2024 r. reguluje ją rozporządzenie Komisji (UE) 2023/2831. Jedna firma może otrzymać maksymalnie 300 000 EUR takiej pomocy w ciągu 3 lat – ze wszystkich źródeł łącznie: dotacji, umorzeń, ulg i zwolnień z opłat.
W BDO pomoc de minimis pojawia się w jednym miejscu: w rozliczeniu opakowań. Firma, która w danym roku wprowadziła do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nie większej niż 1 Mg, nie stosuje przepisów o poziomach recyklingu, opłacie produktowej, dokumentach DPR i kampaniach edukacyjnych (art. 6 ust. 3 ustawy o gospodarce opakowaniami). Państwo rezygnuje wtedy z należnej opłaty – i właśnie ta rezygnacja jest pomocą de minimis. Żeby z niej skorzystać, trzeba co roku złożyć komplet dokumentów (art. 7 ust. 1).
Kto może skorzystać z de minimis w BDO?
Zwolnienie dotyczy wyłącznie wprowadzających produkty w opakowaniach. Według art. 8 pkt 23 ustawy o gospodarce opakowaniami jest nim firma, która jako pierwsza w Polsce udostępnia produkt w opakowaniu: sprzedaje pod własną marką, pakuje cudze produkty i sprzedaje je dalej albo importuje produkty w opakowaniach (także w ramach nabycia wewnątrzwspólnotowego). W praktyce są to najczęściej:
- małe sklepy stacjonarne, które same pakują towar – np. sklep spożywczy z własnymi wyrobami, kwiaciarnia, sklep z kawą na wagę;
- sklepy internetowe wysyłające paczki w kartonach, foliach i wypełniaczach – więcej w poradniku BDO dla sklepu internetowego;
- producenci kosmetyków, żywności, świec, suplementów – każdy, kto sprzedaje własny wyrób w słoiku, butelce, tubie lub pudełku;
- importerzy, którzy sprowadzają zapakowane produkty spoza Polski i sprzedają je w kraju;
- lokale gastronomiczne wydające posiłki na wynos w pojemnikach, kubkach i torbach – szczegóły w artykule BDO dla gastronomii.
Warunek masy sprawdzasz co roku osobno. Do tego dochodzą warunki wspólne dla każdej pomocy de minimis: firma nie przekroczyła limitu 300 000 EUR w 3 latach i nie działa w sektorze wyłączonym z rozporządzenia 2023/2831 (m.in. produkcja podstawowa produktów rolnych, rybołówstwo i akwakultura – te sektory mają odrębne przepisy).
Z de minimis w BDO nie korzystają firmy, które są w rejestrze tylko jako wytwórcy odpadów: salony kosmetyczne, gabinety stomatologiczne, warsztaty, firmy budowlane. One nie wprowadzają opakowań na rynek, więc nie płacą opłaty produktowej i nie mają czego rozliczać. Nie korzystają z niego również firmy, które przekroczyły 1 Mg opakowań – te wykonują pełne obowiązki opakowaniowe samodzielnie albo przez organizację odzysku opakowań.
Jak policzyć masę opakowań?
Liczy się masa samych opakowań, nie produktów. Sumujesz wszystkie opakowania, w których w danym roku wprowadziłeś produkty na rynek: jednostkowe (słoik, butelka, torebka, pudełko), zbiorcze (karton na 12 sztuk, folia zgrzewna) i transportowe (paleta, folia stretch, karton wysyłkowy, wypełniacz, taśma). Podstawą jest ewidencja masy opakowań, którą każdy wprowadzający musi prowadzić w postaci papierowej albo elektronicznej (art. 22 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami). Granica to 1 Mg, czyli 1000 kg.
Przykład (dane przykładowe): sklep internetowy wysyła 3000 paczek rocznie. Karton wysyłkowy waży 180 g, folia bąbelkowa 20 g, taśma 8 g – razem 208 g na paczkę, czyli 624 kg. Do tego 40 kg folii stretch na palety z dostawami do magazynu. Łączna masa opakowań: 664 kg, poniżej 1 Mg – firma może skorzystać z de minimis. Ten sam sklep przy 6000 paczek rocznie przekracza 1 Mg (ok. 1290 kg) i za ten rok wykonuje pełne obowiązki opakowaniowe.
Jeśli nie prowadzisz ewidencji albo prowadzisz ją nierzetelnie, marszałek województwa lub WIOŚ mogą oszacować masę opakowań sami – metodą porównawczą (art. 22 ust. 1d–1e). Oszacowanie rzadko wychodzi na korzyść firmy.
Czym różnią się obowiązki firmy do 1 Mg i powyżej 1 Mg opakowań?
Zwolnienie de minimis nie wyłącza firmy z BDO. Wpis, opłata roczna, ewidencja i sprawozdanie zostają. Znika tylko część finansowa i recyklingowa:
| Obowiązek | Do 1 Mg opakowań (de minimis) | Powyżej 1 Mg opakowań |
|---|---|---|
| Wpis do rejestru BDO (art. 50 ustawy o odpadach) | Tak | Tak |
| Opłata rejestrowa i roczna: 200 zł mikro / 800 zł pozostali | Tak | Tak |
| Ewidencja masy opakowań (art. 22) | Tak | Tak |
| Sprawozdanie roczne w BDO do 15 marca (art. 45) | Tak | Tak |
| Opłata produktowa i poziomy recyklingu | Nie (po złożeniu dokumentów de minimis) | Tak – samodzielnie albo przez organizację odzysku opakowań |
| Dokumenty DPR / EDPR | Nie | Tak |
| Kampanie edukacyjne – 2% wartości netto opakowań (art. 19) | Nie | Tak |
Jak złożyć dokumenty de minimis w BDO – krok po kroku
Dokumenty składasz co roku, przez konto w BDO, w tym samym terminie i w tym samym miejscu, co sprawozdanie o produktach i opakowaniach. Procedura wygląda tak:
- Ustal masę opakowań za poprzedni rok. Zsumuj z ewidencji opakowania jednostkowe, zbiorcze i transportowe. Jeśli wynik nie przekracza 1 Mg, możesz ubiegać się o de minimis. Jeśli przekracza – rozliczasz opłatę produktową albo podpisujesz umowę z organizacją odzysku.
- Zbierz zaświadczenia albo przygotuj oświadczenie o pomocy de minimis. Potrzebujesz zaświadczeń o pomocy otrzymanej w bieżącym roku i w 2 poprzednich latach (wydają je instytucje, które pomocy udzieliły: urząd skarbowy, ZUS, urząd pracy, PARP, marszałek) albo oświadczenia, że takiej pomocy nie otrzymałeś. Historię pomocy sprawdzisz w systemie SUDOP (sudop.uokik.gov.pl).
- Wypełnij formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. To urzędowy wzór wydany na podstawie art. 37 ust. 2a ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Podajesz w nim dane firmy, wielkość przedsiębiorcy, powiązania kapitałowe i informację o sytuacji ekonomicznej. Aktualny wzór udostępnia UOKiK.
- Złóż komplet przez BDO do 15 marca – razem ze sprawozdaniem. Zaświadczenia lub oświadczenie i formularz przekazujesz wyłącznie przez BDO (art. 7 ust. 4 ustawy o gospodarce opakowaniami) w sekcji sprawozdania dotyczącej pomocy de minimis. Termin jest wspólny ze sprawozdaniem za poprzedni rok (art. 76 ust. 1 ustawy o odpadach). Jak wypełnić samo sprawozdanie, opisałam w artykule Sprawozdanie BDO – jak złożyć.
- Zarchiwizuj zaświadczenie o udzielonej pomocy. Marszałek województwa wystawia zaświadczenie o pomocy de minimis. Jego wartość wlicza się do limitu 300 000 EUR, więc będziesz go potrzebować przy każdym kolejnym wniosku o pomoc – z BDO czy z innego źródła. Ewidencję opakowań przechowuj 5 lat.
Jeśli wolisz, żeby komplet przygotował i złożył ktoś, kto robi to co roku, skorzystaj z usługi pomocy de minimis BDO. Sprawdzam historię pomocy w SUDOP, wypełniam formularz, przygotowuję oświadczenie i składam całość przez BDO razem ze sprawozdaniem.
Co grozi, gdy nie złożysz dokumentów do 15 marca?
Zwolnienie działa tylko wtedy, gdy dokumenty trafiły do marszałka w terminie (art. 7 ust. 1). Brak formularza albo zaświadczeń oznacza, że za dany rok firma nie korzysta z de minimis – nawet jeśli wprowadziła 50 kg opakowań. Wtedy stosuje się pełne przepisy: firma powinna była osiągnąć poziomy recyklingu, a skoro ich nie osiągnęła, płaci opłatę produktową od masy opakowań. Stawki dla poszczególnych rodzajów opakowań określa rozporządzenie; ustawowy pułap to 4,50 zł za 1 kg (art. 35 ust. 1). Do tego dochodzi obowiązek kampanii edukacyjnych w wysokości 2% wartości netto opakowań.
Osobną sprawą jest samo sprawozdanie. Jego brak to wykroczenie zagrożone grzywną (art. 180a ustawy o odpadach), a brak ewidencji opakowań – kara pieniężna (art. 56 ust. 1 pkt 8 ustawy o gospodarce opakowaniami). Pełną listę sankcji zebrałam w artykule Kary za brak BDO. Jeśli termin już minął, zobacz stronę BDO po terminie.
Ile kosztuje pomoc w rozliczeniu de minimis?
W Ekohoryzont usługa Pomoc de minimis BDO kosztuje od 250 zł netto i obejmuje przygotowanie kompletu dokumentów (weryfikacja masy opakowań, sprawdzenie historii pomocy w SUDOP, formularz informacji, oświadczenie) oraz złożenie ich przez BDO. Najczęściej łączę ją z rocznym sprawozdaniem BDO (od 400 zł netto), bo oba dokumenty składa się razem, w tym samym terminie. Pełne stawki znajdziesz w cenniku. Jeśli Twoja firma nie ma jeszcze numeru BDO, zacznij od rejestracji w BDO (400 zł netto).
Najczęstsze pytania o de minimis w BDO
Czy pomoc de minimis zwalnia z opłaty rejestrowej BDO?
Nie. Opłatę rejestrową i roczną (200 zł dla mikroprzedsiębiorcy, 800 zł dla pozostałych firm) płaci każdy wprowadzający produkty w opakowaniach. Ustawa o odpadach zwalnia z niej wyłącznie firmy zarejestrowane w systemie EMAS (art. 57 ust. 2). Pomoc de minimis w BDO dotyczy innej opłaty – opłaty produktowej za opakowania – i przysługuje firmom wprowadzającym do 1 Mg opakowań rocznie.
Czy wytwórca odpadów potrzebuje de minimis w BDO?
Nie. De minimis w BDO dotyczy wyłącznie firm wprowadzających produkty w opakowaniach. Salon kosmetyczny, gabinet stomatologiczny, warsztat czy firma budowlana, które są w BDO tylko jako wytwórcy odpadów, nie płacą opłaty produktowej, więc nie mają czego rozliczać. Nie płacą też opłaty rejestrowej ani rocznej (art. 57 ust. 1 ustawy o odpadach).
Czy firma wprowadzająca mniej niż 1 Mg opakowań musi być w BDO?
Tak. Zwolnienie z art. 6 ust. 3 obejmuje tylko poziomy recyklingu, opłatę produktową, dokumenty DPR i kampanie edukacyjne. Wpis do rejestru BDO, opłata roczna, ewidencja masy opakowań i sprawozdanie do 15 marca obowiązują niezależnie od masy – nawet przy kilkudziesięciu kilogramach opakowań rocznie.
Ile wynosi limit pomocy de minimis i jak sprawdzić, ile już wykorzystałem?
Od 1 stycznia 2024 r. limit wynosi 300 000 EUR na jedno przedsiębiorstwo w ciągu 3 lat (rozporządzenie Komisji (UE) 2023/2831). Liczy się cała pomoc de minimis ze wszystkich źródeł. Historię pomocy sprawdzisz w systemie SUDOP prowadzonym przez UOKiK (sudop.uokik.gov.pl) oraz w zaświadczeniach, które wydały instytucje udzielające pomocy.
Co się stanie, jeśli w trakcie roku przekroczę 1 Mg opakowań?
Za ten rok firma wykonuje pełne obowiązki opakowaniowe: osiąga wymagane poziomy recyklingu samodzielnie albo przez organizację odzysku opakowań, a za brakującą masę płaci opłatę produktową; finansuje też kampanie edukacyjne w wysokości 2% wartości netto opakowań. Masę sprawdza się dla każdego roku osobno, więc w kolejnym roku firma może znów zmieścić się w 1 Mg i skorzystać z de minimis.
Jaką wartość ma pomoc de minimis przy zwolnieniu w BDO?
Wartość pomocy określa art. 7 ust. 2 ustawy o gospodarce opakowaniami: to wartość zwolnienia z opłaty produktowej obliczona według maksymalnej stawki tej opłaty (4,50 zł za 1 kg opakowań) oraz 2% wartości netto opakowań wprowadzonych do obrotu. Tę kwotę marszałek wpisuje do zaświadczenia i wlicza się ją do limitu 300 000 EUR.